Hakkında

ULAKBİM’in temel misyonlarından biri de, Türkiye’nin bilimsel bilgi birikimini yansıtacak ürünler geliştirmektir. Bu kapsamda gerçekleştirilen çalışmaların en önemlileri arasında, araştırmacıların ulusal ve bilimsel içeriğe elektronik ortamda erişimlerini sağlamak amacıyla uluslararası standartlara uygun olarak geliştirilen TR Dizin (2013 yılı sonuna kadar Ulusal Veri Tabanları-UVT adıyla yürütülen) yer almaktadır.

ULAKBİM tarafından oluşturulmakta olan TR Dizin; Fen Bilimleri ve Sosyal Bilimler temel konularında, Diş Hekimliği, Eczacılık, Mühendislik, Temel Bilimler, Sağlık Bilimleri, Veterinerlik, Sosyal ve Beşeri Bilimler alt konu alanlarında dergilerden oluşmaktadır.

TR Dizin’in kapsamını oluşturan ulusal bilimsel dergiler, ULAKBİM TR Dizin uzmanları ile ilgili konu alanlarındaki uzman ve akademisyenlerden oluşan komiteler tarafından Dergi Değerlendirme Kriterlerine bağlı olarak seçilmektedir.

TR Dizin, 2000 yılı Ağustos ayından itibaren  web sayfası  üzerinden taranabilmektedir. Dizinde yer alan dergilerin makalelerine ait bibliyografik bilgilerin (makale adı, yazar, öz vs.) yanı sıra, ULAKBİM müdürlüğü ile dergi editörlükleri arasında imzalanan katılım izni sözleşmesine bağlı olarak, makale tam metinlerine de erişilebilmektedir.

TR Dizin Başvuru ve Değerlendirme Süreçleri

Kullanıcı Hesabı Oluşturma ve Dergi Başvurusu

Derginin TR Dizin kapsamında değerlendirilmeye alınabilmesi için, dergi sahibi, yayıncı ve/veya editör tarafından ULAKBİM Online Dergi İzleme Sistemi (ODİS) üzerinden “Editör Başvuru Formu” ile kullanıcı hesabı oluşturulması gerekmektedir.

  1. TR Dizin için başvuru yapmadan önce, “TR Dizin Dergi Başvuru için Ön koşulları” ve “TR Dizin Dergi Değerlendirme Kriterlerini” okuyunuz. Koşul ve kriterleri sağlamayan dergilerin başvurusu reddedilir. Eksik hususları tamamlayarak başvuru yapmanız, zaman ve emek kaybını azaltacaktır.
  2. TR Dizin için doldurulacak başvuru formu, “Editör”, “Dergi”, “Yayıncı”, “İletişim” ve dergi hakkında “Diğer” bilgilerin yer aldığı alanlardan oluşmaktadır.
  3. TR Dizin için süreç yönetimine ait tüm işlemler, Online Dergi İzleme Sistemi (ODİS) üzerinden yürütülmektedir. Bu nedenle, yukarıda belirtilen alanlardaki tüm bilgiler doğru, anlaşılır ve eksiksiz olmalıdır.
  4. Bu alanlardaki bilgilerde eksik ve/veya yanlış doldurulan kısımlar, dergi başvurunuzu ve iletişim kurulurken bilgilendirmelerin size ulaşmasını olumsuz etkileyecektir. Lütfen doğru ve eksiksiz bilgi veriniz.

Başvuru Sonrası Süreçler ve Dergi Değerlendirme İşlemleri

Dergi bilgileri doldurularak süreci başlatılan yayının, en az bir sayısı ve kriterlerde belirtilen hakem raporlarını yükledikten sonra başvurusu gerçekleşmiş olacaktır. Başvurusu onaylanan dergiler, ilk sayısını yükledikleri tarih itibariyle, düzenli yayınlanma/gönderme ve varsa başvuru koşullarının dışında kalan kriterlerdeki eksiklerini tamamlaması için en az bir (1) yıl süre ile izlenir. İzleme sürecinde;

  1. “Editör Başvuru Formu”nda belirlenen kullanıcı adı ve şifre ile ODİS’e giriş yapılarak, uzun süredir yayınlanan dergiler başvuru tarihi itibariyle en fazla bir önceki yıla ait sayıların PDF’lerini yükleyebilir.
  2. Yayınlanacak sayılara ait PDF’ler (dış kapak, iç kapak sayfaları, içindekiler sayfası da dahil olmak üzere) ODİS’e 1 ay içerisinde yüklenmeli, sadece elektronik olan dergiler için, yukarıda belirtilen bölümlerden eksik bulunan kısımlara mutlaka web sayfasından erişilebilir olmalıdır.
  3. Başvuru onaylandıktan sonra, dergi sayıları ve Dergi Değerlendirme Kriterlerinde belirtilen hakem raporlarının yüklenmesine devam edilmelidir. Bunlardan herhangi birinin eksik olması durumunda derginiz değerlendirme sürecine alınmaz ve ilgili yıl reddedilir. Lütfen zamanında ve düzenli olarak yüklemeleri yapınız.
  4. İzleme süresinin sonunda, TR Dizin uzmanları tarafından derginin ön değerlendirmesi yapılır. Ön değerlendirme sonucunda, eksikleri tespit edilen dergilere gerekli öneri/uyarılarda bulunulur. Ön değerlendirme aşamasında temel nitelik ve nicelik konularında eksiklere bağlı olarak dergiler reddedilebilir. Ya da izleme süreci tamamlanan dergiler komite değerlendirilmesine sunulur.

Komite Değerlendirme Süreçleri

Komite değerlendirmesi, genel yayıncılık ilkeleri, dergi değerlendirme kriterleri, hakem raporları ve ön değerlendirme formları kullanılarak yapılır.

  1. Komite üyeleri tarafından derginin;
    • Araştırma ve Yayın Etiğine uygunluğu,
    • Hakem değerlendirme sistemi, hakemlik katkısı, raporların yeterliği, etkililiği, içerik kalitesi v.b.,
    • Editoryal kurulun kalitesi, yetkinliği, katkısı, bağımsızlık, yayın titizliği (dil ve yazım), ürün titizliği (dizgi vb. açısından), derginin uluslararası ve coğrafi temsili (hakemler, danışma ve editör kurulu) yetkin isimler v.b.,
    • Makalelerin şekilsel özellikleri, yazım kurallarına uygunluk, makale kaynaklarının doğruluğu ve standartlara uygunluğu, makale başlığı, öz-abst. ve anahtar kelime-keywords kalitesi gibi hususlarda değerlendirilir.
  2. Komite değerlendirme sürecinde, komite üyeleri mevcut dokümanları yeterli görmezse ek bilgi ve belgeler talep edebilir.

Komite Değerlendirmesi Sonrası Süreçler

  1. Komite değerlendirme sonucu, (kabul ve ret gibi) yayıncı/editöre resmi yazı ile bildirilir. Kabul edilen dergi editörlüğü ile ULAKBİM Müdürlüğü arasında 2 (iki) kopya halinde “TR Dizin Katılım İzni Sözleşmesi” imzalanır.
  2. Sözleşmelerin imzalanmasını takiben dergi, TR Dizin veri girişi sürecine alınır.
  3. TR Dizin’e “kabul” edilen dergilerin yayınlanacak yeni sayıları, PDF formatında yüklenmelidir . Sayıların zamanında ve düzenli gönderilmesi tamamen editör ve/veya yayıncının sorumluluğundadır. Sayıların ve ilgili hakem raporlarının ODİS’e zamanında yüklenmemesi derginin dizinden çıkarılmasına neden olacaktır.
  4. Kabul edilen derginin yayınlanacak yeni sayıları da, koşul ve kriterlere uygun olmalıdır. Derginin kriterlere uyumsuzluğunun görülmesi halinde derginin dizindeki durumu, ilgili Komite tarafından yeniden değerlendirilir.
  5. Komite değerlendirme sonrası, TR Dizin’e kabul edilmeyen dergiler, bir yıl süre ile izlemeye devam edilir.
  6. Ret sonrası izleme durumunda bir yıl takip edilen dergi, yeni sayılarını tamamlaması ve hakem raporlarını yüklemesi, eksik hususları tamamlaması şartıyla sürenin sonunda yeniden komite değerlendirmesine alınır.
  7. Komitenin ikinci değerlendirmesi sonucunda, daha önce belirtilen eksikliklerin devam etmesi durumunda, derginin yeniden değerlendirilen yılı ve gelecek bir yılı ret durumunda kalır. Üst üste 2 defa ret alan dergi 2 yıl boyunca değerlendirmeye alınmaz.
  8. Komite değerlendirme sonucuna göre “kabul” ya da “ret dergiler, yeni sayılarını ve komite tarafından değerlendirilmek üzere talep edilen belgelerini (örnek hakem raporları vd.) ODİS’e zamanında yüklemelidir.

TR Dizin İçin Dikkat Edilmesi Gereken Genel Hususlar

  1. Dergi yıl/cilt yayınlanırken periyot ve yayın ayı değişikliği yapmamalıdır. Periyot ve yayın ayı değişikliklerine yıl/cilt başlamadan karar verilmeli ve öncesinde duyurulmalıdır.
  2. Dergi adında değişiklik yapılmaya karar verildiğinde, derginin yeni adı için yeni bir ISSN alınmalıdır. Yeni ad altında yayınlanan her sayıda ve web sayfasında, en az iki yıl, derginin eski adının belirtilmesi; derginin, isim değişiklikleri ve ISSN bilgisi, yıl aralıklarıyla birlikte “Dergi Hakkında” bölümünde “Derginin Tarihçesi” adı altında belirtilmelidir. Dergi adı değişikliği için ODİS’te yer alan “Dergi Adı Değişiklik Formu” ile talepte bulunulması gereklidir.
  3. Başvuru aşamasında verilen bilgilerde daha sonra bir değişiklik olması durumunda, bu bilgiler en kısa zamanda ODİS’ten değiştirilmelidir. Bilgilerde değişiklik (editör, dergi URL adresi, iletişim bilgisi değişikliği gibi) olduğu anda güncelleme yapılmalıdır. Eksik ya da yanlış bilgi verilmesi durumunda sorumluluk editöre aittir. Değişikliği kapalı alanlar için “Dergi Bilgisi Değişiklik” Formu kullanılmalıdır.
  4. Hakem değerlendirme raporları, TÜBİTAK ULAKBİM TR Dizin Komitesi’nin incelemesine olanak verecek şekilde yayın tarihinden sonra en az beş yıl süreyle saklanmalıdır.
  5. Dergiye ait bütün sayıların; dış/iç kapak, dergi sırtı ve derginin web sayfasındaki her bir sayıda; derginin adı, yıl, varsa cilt no ve sayı no bilgileri bulunmalıdır.
  6. Ek/özel sayı, konuya özel veya kongre bildirilerinden oluşan ve makale yazım kurallarına göre yayınlananlar kriterlerin ilgili maddesine göre değerlendirmeye alınacaktır.
  7. Ek/özel sayılar dergi editörünün sorumluluğundadır. Derginin yazım kuralları ve politikaları bu sayılar için de geçerlidir. Ek/özel sayıda konuk editör olabilir.
  8. Her bilimsel yazının “Kaynakça”sı bulunmalı, kaynaklar Latin alfabesi ile yazılmış olmalı, veriliş şekli, doğruluğu ve ulaşılabilirliğine özen gösterilmelidir.
  9. Kaynakça, uluslararası kaynak yazım biçimlerine (APA, MLA, AIP, NLM, AMA, ACS vd.) uygun olmalı, kullanılan biçim “Makale Yazım Kuralları”nda ayrıntılı şekilde belirtilmelidir.
  10. Dipnot kullanan bilimsel yazılarda, dip notlara ilişkin kaynakça makale sonunda ayrıca verilmelidir.
  11. Dergide bulunan bilimsel makalelerin ilk sayfasında, tercihen üstte, makaleyi tanımlayan ve atıf için kullanılabilecek bibliyografik bilginin [dergi adı-genellikle, editörlükçe belirlenmiş “derginin kısa adı” tercih edilir, yıl; varsa cilt no (varsa sayı no): ilgili makalenin sayfa aralıkları formatında (Örnek: Akd. Araş Derg, 2014; 15(2): 15-22 gibi)] uluslararası yaygın biçime uygun olarak verilmelidir.
  12. Dizinde yer alan bütün dergiler belli aralıklarla TÜBİTAK ULAKBİM TR Dizin Komitesi tarafından yeniden değerlendirilmektedir. TR Dizin Dergi Değerlendirme Kriterleri ya da diğer koşullara uyulmadığı takdirde dergi, dizinden çıkarılabilecektir.
  13. Dergide, “dizinlenen kaynaklar” konusunda, okuyucu ve yazarlarını yanlış bilgilendirmeye neden olacak isimler belirtilmemelidir.
  14. Makale kabul sürecinde, iki hakemin görüşlerinin farklı olması durumunda editör veya üçüncü bir hakemin görüşü alınarak karar verilmelidir.

TR Dizin Başvuru Koşulları ve Dergi Değerlendirme Kriterleri

TR Dizin Dergi Başvurusu İçin Ön Koşullar

TR Dizin’de taranmak için yapılacak dergi başvurularında aşağıdaki hususlar ön koşul olup, eksik ya da yanlış belirtilen hususlar, dergi başvurusunun reddedilmesine neden olur. Bu nedenle ilgili maddeleri sağladığınızdan emin olunuz.

  1. TR Dizin’e başvuru için en az bir sayının yayınlamış olması gereklidir.
  2. Sağlık Bilimleri, Diş Hekimliği, Eczacılık alanındaki dergiler yılda en az 3; Mühendislik, Temel Bilimler, Veterinerlik, kapsamındaki dergiler yılda en az 2 ve Sosyal ve Beşeri Bilimler kapsamındaki dergiler yılda en az 1 sayı yayınlamalıdır.
  3. Basılı dergiler için ISSN, elektronik dergiler için E-ISSN alınmış olmalıdır. Her iki formatta yayın yapılıyor ise her iki ISSN olmalıdır.
  4. ISSN numarası Kültür Bakanlığı, Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü, ISSN Ofisi‘nden alınmış olmalıdır.
  5. Dergi isminin dış kapak/iç kapak/web sayfasında verilme biçimi, T.C. Kültür Bakanlığındaki ISSN kaydı ile aynı olmalıdır.
  6. Derginin basılı versiyonuna ait ISSN (dergi dış kapakta, tercihen sağ üstte, iç kapakta dergiye ilişkin bilgilerle birlikte) ile elektronik versiyonuna ait ISSN dergi web sayfasında kolayca görülebilir bir yerde ve ana sayfada olmalıdır.
  7. Dergi, hakemli ve bilimsel bir dergi olmalıdır. Bu husus dergide ve/veya web sayfasında belirtilmelidir.
  8. Dergiye ait bağımsız bir web sayfası olmalı ve bilimsel dergi için ayrıntılı bilgilere kolay erişilebilir biçimde tasarlanmalıdır. Dergiye ilişkin bilgiler [derginin tam adı, varsa diğer dildeki adı (İngilizce adı gibi) varsa kısaltılmış adı, ISSN (basılı) ve/veya ISSN (elektronik), açık adresi, derginin yayın dili, yayınlanma aylarıyla birlikte yayın aralığı, amaç, kapsam ve etik bilgilendirmeler, kurumsal iletişim ve e-posta adresleri, derginin geçmişi (varsa, yıl aralıklarıyla birlikte, isim ve ISSN değişikliği gibi), editör ve ilgili kurullar, yayıncı, basımevi vb. bilgiler] dergi iç kapağı ve/veya web sayfasında ayrı başlıklar ile belirtilmelidir.
  9. Derginin yayınlanma amacı ve kapsamı detaylı olarak, dergi içinde ve/veya web sayfasında mutlaka belirtilmelidir.
  10. Dergide yer alan makalelerde, makale dilinde öz ve anahtar kelimeler olmalıdır. Öz yazımı için kelime sınırı verilmiş olmalı ve bu kurala uyulmalıdır. Öz ve Anahtar kelimeler uluslararası standartlara uygun olmalıdır.
  11. Latin harfleri dışındaki dillerde yazılmış makalelerde, mutlaka Latin harfleri ile yazılmış başlık, öz, anahtar kelimeler ve kaynakçaya (referanslar) da yer verilmelidir.
  12. Danışma/Yayın Kurullarında yer alan isimlerin farklı kurumlardan olmasına özen gösterilmeli ve çalıştıkları kurum isimleri ya da şehir, ülke bilgileri yer almalıdır.
  13. Dergide yer alan makaleler türlerine göre sınıflandırılarak (araştırma makalesi, olgu sunumu, derleme vd.) içindekiler sayfasında ve makalenin ilk sayfasında belirtilmelidir.
  14. Dergide bulunan bilimsel makalelerin ilk sayfasında, tercihen altta, yazıların gönderim ve kabul tarihleri, tüm yazarların kurumları, iletişim bilgileri ile uluslararası geçerliliği bulunan “ORCID” bilgisine yer verilmelidir.
  15. Bilimsel makalelerin bütünlüğünü bozmamak açısından, reklam ve benzeri tanıtılar yazı içinde yer almamalı ve bunlara sayfa numarası verilmemelidir.

TR Dizin Dergi Değerlendirme Kriterleri

“TR Dizin Dergi Başvurusu İçin Ön Koşullar”ı sağlayan ve başvurusu onaylanan dergiler, aşağıda belirtilen kriterlere göre TR Dizin Uzmanları ve Komitesi tarafından 1 (bir) yıllık izleme süresi sonunda değerlendirilir. Yayın hayatına yeni başlayan dergiler için bu süre 2 (iki) yıldır.

  1. Dergi sayılarını, yıl içinde ilan ettiği aralıklarla ve zamanında yayınlanmalı ve TR Dizin Online Dergi İzleme Sistemi’ne (ODİS) yüklenmelidir. Zamanında ve düzenli olarak yüklenmesi konusunda sorumluluk dergi editörlüğüne aittir. Zamanında sayılarını yüklemeyen dergiler TR Dizin’e kabul edilmez.
  2. Etik kurallara uygunluk konusunda ulusal ve uluslararası standartlara atıf yaparak dergide ve/veya web sayfasında ayrı başlık altında belirtilmeli ve makalelerin Araştırma ve Yayın Etiğine uygunluğuna dikkat edilmelidir. Örneğin; dergilere gönderilen bilimsel yazılarda, ICMJE (International Committee of Medical Journal Editors) tavsiyeleri ile COPE (Committee on Publication Ethics)’un Editör ve Yazarlar için Uluslararası Standartları dikkate alınmalıdır.
  3. Sosyal bilimler dahil olmak üzere tüm bilim dallarında yapılan araştırmalar için ve etik kurul kararı gerektiren klinik ve deneysel insan ve hayvanlar üzerindeki çalışmalar için ayrı ayrı etik kurul onayı alınmış olmalı, bu onay makalede belirtilmeli ve belgelendirilmelidir.
  4. Bir yıl içindeki toplam bilimsel araştırma makalesi, fen bilimleri konu alanı için toplam bilimsel makale (araştırma, olgu sunumu, derleme) sayısının en az %50‘sini oluşturmalıdır. Ayrıca sağlık bilimleri, diş hekimliği ve eczacılık konu alanları için, bir yıl içindeki toplam bilimsel araştırma yazısı en az 12 olmalıdır.
  5. Dergide, makale yazım kuralları ayrıntılı biçimde verilmeli ve makaleler bu formata kesinlikle uygun olmalıdır. Örneğin; tablo, şekil, başlık, alt başlık, öz, kaynakça yazımları gibi.
  6. Her yıl bitiminde yeni bir cilt numarası ile başlayan dergilerde sayfa numaraları, ilk sayıda 1’den başlamalı ve aynı cilde ait diğer sayılarda birbirini takip etmelidir. Cilt olmaksızın sayı numarası ile yayınlanan dergilerin her sayısında sayfa numarası 1’den başlayabilir.
  7. Hakem sayısı her makale için, farklı kurumlardan olmasına özen gösterilerek, en az iki olmalıdır.
  8. TR Dizin kapsamındaki tüm dergiler (kabul edilen, değerlendirme için beklemede olan ya da yeni başvuran), 2019 yılının ilk sayısındaki 2. ve 4. makale ile 1 adet yayınlanması uygun bulunmayan makalenin hakem değerlendirme raporlarını* ODİS’e yüklemelidir. (2018 yılı için 1. sayısındaki 4. ve 5. makaleler ile 1 adet yayınlanması uygun bulunmayan makalelerin hakem raporlarının yüklenmesi gerekmektedir.) Komite tarafından ayrıca hakem raporu talep edilmesi durumunda aynı yöntemle ODIS’e yüklenmelidir. Hakem değerlendirme raporları, şekil incelemesinin yanı sıra, bilimsel değerlendirme yapıldığını gösterecek biçimde olmalıdır (seçimli hakem formu, makale üzerinde hakem notları, değerlendirme formunda bilimsel değerlendirme notları v.b. gibi). [* ilgili makale için, tüm hakem değerlendirme sürecini gösteren 1 pdf dosyası halinde (makalenin ilk başvuru yapılan hali, 1. hakem görüşü, 2. hakem görüşü, varsa düzeltmeler, hakem isimleri ve değerlendirme tarihleri görülecek biçimde ve mümkünse imzalı) yüklenmelidir].
  9. Dergide, birleşik sayı basımı, 3 yıl içinde ardışık 2 sayı için yalnızca bir kez yapılabilir.
  10. Özel sayı ya da ek sayılar da kriterlere bağlı olarak değerlendirilir. Ayrıca;
    1. Ek/Özel sayı: Bir derginin normal aralıklarla çıkarılan düzenli sayılarına ek olarak yayınlanan sayılardır.
    2. Ek/Özel sayıdaki sayfa numaraları, yıl içindeki düzenli sayılardan farklı şekilde numaralandırılmalıdır.
    3. Özel/Ek sayı adedi; normal periyodun 1/3’ünden fazla olamaz. Kongre bildiri özetlerini içeren özel sayılar bu kapsama dahil edilmezler.
    4. Özel/Ek sayıda yayınlanan olgu sunumları, derleme ve araştırma makalesi oranları (kongre özetleri hariç), diğer sayılarda yayınlanan makale oranlarına dahil edilecektir.
    5. Armağan sayıları, özel/ek sayı statüsünde kabul edilmez. Normal sayı olarak numaralandırılmalı ve yüklenmelidir.

 “Derleme” ve “Olgu Sunumu” dergileri:

Yukarıda belirtilen kriterleri sağlamasının yanı sıra aşağıda belirtilen hususlara da uygunluğu aranır.

Derleme Dergileri

  1. Dergi, sadece derleme makalesi yayınlamalı ve bu husus dergide belirtilmelidir.
  2. Bu dergiler, TR Dizin kriterlerinden “araştırma makalesi sayısı ve yüzdesi” ile ilgili olan madde dışında diğer kriterleri sağlamalıdır.
  3. TR Dizin kapsamına alınması planlanan derleme dergileri muhakkak hakemli olmalıdır. Ancak, “davetli derlemelerde” hakemlik şartı aranmayacaktır. Davetli derleme; bir dergide birkaç adetle sınırlı davetli makaleleri ifade etmektedir. Bu derlemelerin de en azından editör onayından geçmiş olması gerekmektedir.

Bu kapsam dışındaki derleme dergileri değerlendirmeye alınmayacaktır.

Olgu Sunumu

  1. Sadece olgu sunumu yayınlanmalı ve bu husus dergide belirtilmelidir.
  2. TR Dizin Kriterlerinden “araştırma makalesi sayısı ve yüzdesi” ile ilgili olan kriter maddesi dışında diğer kriterleri de sağlaması gerekmektedir.

Tavsiyeler

  1. Hakem listesini duyurmak dergi editörlüğünün tasarrufundadır, ancak sayı/cilt/yıl durumlarına göre liste verilmesi,
  2. Derginin, “İçindekiler” sayfasında makale başlıklarının Türkçe ve İngilizce olarak verilmesi,
  3. İntihal programının kullanılması ve bunun dergide ve/veya web sayfasında duyurulması,
  4. Dergi adının kısaltmasının dergide belirtilmesi,
  5. Makalelerin ulusal ve uluslararası alanlarda etkisinin artırılması amacıyla, makalelerin yayın dili dışında başlık/title, öz/abstract ve anahtar kelimeler/keywords bilgilerinin derginizde yayınlanması,

tavsiye edilmektedir.